Śrīkoṣa
Chapter 7

Verse 7.19

पञ्चदशः खण्डः
[आशाया जीवात्मनः श्रेष्ठत्वम् ]
प्राणो वाव‘ आशाया भूयान् । यथा वा अरा नाभौ समर्पिताः, एवम्अस्मिन् प्राणे सर्वँ समर्पितम् । प्राणः, प्राणेन याति । प्राणः प्राणं ददाति ;प्राणाय ददाति । प्राणो ह पिता, प्राणो माता, प्राणो भ्राता, प्राणः स्वसा, प्राणआचार्यः, प्राणो ब्राह्मणः ॥ १ ॥
स यदि पितरं वा मातरं वा भ्रातरं वा स्वसारं वाऽऽचार्यं वा ब्राह्मणं वाकिञ्चित् भृशमिव प्रत्याह, धिक् त्वाऽस्त्वित्येवैनमाहुः, पितृहा वै त्वमसि, मातृहावै त्वमसि, भ्रातृहा वै त्वमसि, स्वसृहा वै त्वमसि, आचार्यहा वै त्वमसि, ब्राह्मणहावै त्वमसीति ॥ २ ॥
अथ यद्यप्येनान् उत्क्रान्तप्राणान् शूलेन समासं व्यतिसन्दहेत्, नैवैनं ब्रूयुःपितृहाऽसीति, न मातृहाऽसीति, न भ्रातृहाऽसीति, न स्वसृहाऽसीति,नाचार्यहाऽसीति, न ब्राह्मणहाऽसीति ॥ ३ ॥
प्राणो ह्यैवैतानि सर्वाणि भवति । स वा एष एवं पश्यन् एवं मन्वान एवंविजानन् अतिवादी भवति । तञ्चेत् ब्रूयुः अतिवाद्यसीति, अतिवाद्यस्मीतिब्रूयात् ; नापह्नुवीत ॥ ४ ॥
॥ इति पञ्चदशः खण्डः ॥

Commentaries