4. Air (Vāyu)

रूपरहितः स्पर्शवान् वायुः । स द्विविधः नित्यः अनित्यश्च ।

नित्यः परमाणुरूपः । अनित्यः कार्यरूपः । पुनः त्रिविधः

शरीरेन्द्रियविषय भेदात् । शरीरं वायुलोके । इन्द्रियं स्पर्शग्राहकं

त्वक् सर्वशरीरवर्ति । विषयो वृक्षादिकम्पनहेतुः । शरीरान्तः संचारी

वायुः प्राणः । स च एकोऽपि उपाधिभेदात् प्राणापानादिसंज्ञां

लभते ॥ ४ ॥